San'atkorlar solig'i: Madaniyat vaziri jarayonni izohladi

O'zbekiston madaniyat sohasida san'atkorlarni soliqqa tortish masalasi muhokama qilinmoqda. 21 aprel kuni bo'lib o'tgan ochiq suhbatda Madaniyat vaziri Ozodbek Nazarbekov bu boradagi yangi tartibga doir fikrlarini bildirib, bu masala ijodkorlar va keng jamoatchilik e'tiborini tortayotganini ta'kidladi. Vazirning so'zlariga ko'ra, hozirgi kunda ko'plab xonandalar va ijrochilar konsert faoliyati orqali daromad olib, soliq to'lash tartibidan xabardor emaslar.

Ozodbek Nazarbekov bu borada muhokama davomida ayrim san'atkorlar soliqlar bo'yicha yetarli bilimga ega emasligini aniqlaganini ma'lum qildi. Uning ta'kidlashicha, san'atkorlar to'y va konsertlardan olinadigan daromadlar uchun to'lovlar amalga oshirmoqda, ammo bu to'lovlar soliq sifatida e'tirof etilmaydi yoki to'liq tushunilmaydi. Vazir soliq to'lashdan voz kechishni qabul qilmasliklarini va bu masalaga burch sifatida qarash kerakligini bildirdi.

Adliya vazirligi tomonidan ishlab chiqilgan yangi tartibga ko'ra, 2026 yil 1 sentyabrdan boshlab barcha konsert va tomoshalar “Soliq” mobil ilovasi orqali rasman ro'yxatga olinadi. Ushbu tizim “bir xizmat – bir to'lov” tamoyili asosida ishlaydi, ijrochilarning daromad solig'i esa ularning mashhurligiga qarab belgilanadi. Soliq miqdori eng kam har oy ish haqi miqdorining 0,25 barobaridan 3 barobarigacha bo'lishi mumkin, qoidalarni buzganlar uchun esa jarima chorasi ko'zda tutilgan.

Ushbu yangiliklar turli reaktsiyalarga sabab bo'lmoqda. Xalq artisti Yulduz Usmonova bu borada o'z fikrini bildirib, jamoatchilikda keng muhokamalarga olib keldi. Statistik ma'lumotlarga ko'ra, 2025 yilda 728 nafar xonanda o'z daromadlari bo'yicha soliq deklaratsiyasini taqdim etgan, ularning umumiy daromadi 3 milliard 728 million so'mdan oshgan, shundan 437 million so'mdan ortiq soliq hisoblangan. Ushbu islohotlar san'atkorlar uchun adolatli va qulay bo'ladimi, degan savol esa hali ochiq qolmoqda.